संस्‍कृत शब्‍दकोश

संस्‍कृत हिन्‍दी अंग्रेजी शब्‍दकोश | SANSKRIT HINDI ENGLISH DICTIONARY

अकृतश्रमः - का अर्थ


संस्‍कृत :
  • अकृतश्रमः
हिन्‍दी :
  • जिसने मेहनत न की हो
अंग्रेजी :
  • having undergone no trouble

विलोम : कृतश्रमः
शब्‍दप्रकार : विशेषण
शब्‍दवर्ग : पुलिंग


आज का शब्‍द | Word of the Day

शब्‍द : सत्तापरिवर्तनम्
हिन्‍दी : सत्तापरिवर्तन, तख्तापलट
अंग्रेजी : coup

शब्‍दप्रकार : संज्ञा
विवरण : सत्ता से हटा देना, राज्य छीन लेना

अष्‍टाध्‍यायी सूत्रपाठ | Sutr of the Day

सूत्र 21 : क्‍िङति च ।। 01/01/05 ।।
अर्थ : गित्, कित् और ङित् प्रत्‍यय के परे होने पर भी इक् के स्‍थान में गुण और वृद्धि नहीं होती है ।
उदाहरण : गिति - जिष्‍णुः । जीतने वाला । भूष्‍णुः । सत्‍तावाला ।

किति - चितः, चितवान् । चयन किया । स्‍तुतः, स्‍तुतवान् । स्‍तुति की । मृष्‍टः, मृष्‍टवान् । शुद्ध किया ।

ङिति - चिनुतः । वे दोनों चुनते हैं । चिन्वन्ति । वे सब चुनते हैं ।


सर्वाधिक खोजे गये शब्‍द

विलयः
मृगालयः
बल्मीकः
जालम्
मधुछत्रम्
बिलम्
सुकरशाला
वृक्षः
नीडम्
बिलम्
गर्दभशाला
अश्वशाला
उपवनम्
सरः
कुक्कुटगृहं
कुक्कुटगृहं
भल्लूकगुहा
व्रजम्
अजालयः
एडकालयः
पंजरकः
शुनगृहम्
कंदरा
प्रचण्डातपकाल:
निम्नतमः
कोमलम्
अधिप्राप्तिः
अशान्तः
रक्षणम्
गतिः
उपायः
नीडेषु (बहु.)
चोरभयम्
दुष्प्रचारः
क्षेत्रम्
प्रसारः
प्राक्तनीयम्
अतिशयोक्तिः
उपमा
रूपकम्
सर्वेषु (बहु.)
इव
रोचते
नृपाय
नगरात्
अकथयन् (बहु.)
यच्छन्ति (बहु.)
निगृह्णाति
विरोधाभासः
मानवीकरणम्
लवङ्गम्
अभितः
दुर्लभम्
ध्वन्यनुकर्णात्मकम्
श्लेषः
अनुप्रासः
दण्डात्मकः
अनुमोदनम्
आगत्य
संघर्षः
अक्षुण्ण
अपहरणम्
द्विभाषी
उतिष्ठ
सर्वेषाम्
राजर्षयः (बहु.)
अन्तर्स्थगनम्
स्थगनम्
मिश्रितम्
कीटनाशकः
शिशुहत्या
स्वबालहत्या
भ्रूणहत्या
जनहत्या
राजहत्या
भ्रातृहत्या
स्वसृहत्या
पितृहत्या
मातृहत्या
पर्याप्तम्
भवतः
अस्माभिः गृहं गन्तव्यम्
जल्पकः
कशा
समुद्रतलम्
क्षदनम्
अहसत्
व्यापारः
दुष्टः
तत्रैव
समासानि (बहु.)
नित्यम्
शकुन्तः
कटुतापूर्णम्
मत्स्यः
इतिहासः
नैकाकिना
दृष्ट्वा
चूडा
आहारगृहम्

सुभाषित | Sukti of the Day

सूक्ति : अधिगतपरमार्थान् पण्डितान् मावमंस्‍था-
स्‍तृणमिवलघुलक्ष्‍मीर्नैव तान् संरुणद्धि ।
अभिनवमदलेखाश्‍यामगण्‍डस्‍थलानाम्,
न भवति विसतन्‍तुर्वारणं वारणानाम् ।। 17 ।।
अर्थ : शास्‍त्रों के वास्‍तविक मर्म को समझाने वाले विद्वानों का अपमान न करें । तुच्‍छ तिनके के समान धन उन्‍हें अपने वश में नहीं कर सकता । नई मदरेखा से सुशोभित काले गण्‍डस्‍थल वाले हाथी को क्‍या कमल के नाल से बांधकर रोका जा सकता है ।।
ग्रन्‍थ : नीतिशतकम्
रचित : भर्तृहरि

लोकोक्तियाँ / मुहावरे

लो./मु. : श्‍वा यदि क्रियते राजा स किं नाश्‍नात्‍युपानहम् ।
आदत सिर के साथ जाती है ।
unavailable
अर्थ : यदि कुत्‍ते को राजा भी बना दिया जाए तो क्‍या वह जूते काटना छोड देता है अर्थात् नहीं छोडता है ।
प्रयोग :